వర్షాకాలం ప్రారంభం కావడంతో దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో డెంగ్యూ కేసులు మళ్లీ పెరుగుతున్నాయి. సాధారణ పరిస్థితుల్లో డెంగ్యూ జ్వరం వచ్చిన వ్యక్తులు సరైన సమయంలో వైద్య చికిత్స పొందితే కోలుకునే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది. అయితే ఇప్పటికే కొన్ని దీర్ఘకాలిక ఆరోగ్య సమస్యలతో బాధపడుతున్న వారికి డెంగ్యూ సోకితే పరిస్థితి మరింత క్లిష్టంగా మారే ప్రమాదం ఉందని వైద్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా మధుమేహం, అధిక రక్తపోటు, మూత్రపిండాల వ్యాధులు, ఊబకాయం వంటి సమస్యలు ఉన్నవారు అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాల్సిన అవసరం ఉందని సూచిస్తున్నారు. రోగనిరోధక శక్తి తగ్గిన వ్యక్తుల్లో డెంగ్యూ వైరస్ వేగంగా ప్రభావం చూపి తీవ్ర అనారోగ్య పరిస్థితులకు దారితీసే అవకాశాలు ఎక్కువగా ఉంటాయని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
వైద్య నిపుణుల వివరాల ప్రకారం.. డెంగ్యూ వ్యాప్తికి కారణమయ్యే ఈడిస్ దోమలు సాధారణంగా తెల్లవారుజామున, సాయంత్రం వేళల్లో ఎక్కువగా కుడుతాయి. డెంగ్యూ సోకిన తొలి దశలోనే శరీరంలో పలు లక్షణాలు కనిపించడం ప్రారంభమవుతుంది. బాధితులకు 104 డిగ్రీల ఫారెన్హీట్ వరకు అధిక జ్వరం రావచ్చు. దీనితో పాటు తీవ్రమైన తలనొప్పి, కళ్ల వెనుక భాగంలో నొప్పి, కండరాలు, కీళ్లలో భరించలేని నొప్పులు కనిపిస్తాయి. కొంతమందిలో వికారం, వాంతులు, తీవ్రమైన అలసట, శరీర నిస్సత్తువ వంటి సమస్యలు ఎదురవుతాయి. చర్మంపై ఎర్రటి దద్దుర్లు కనిపించడం, గ్రంథులు వాపు రావడం వంటి లక్షణాలు కూడా డెంగ్యూ సంకేతాలుగా భావిస్తారు. ఈ లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేస్తే పరిస్థితి మరింత విషమించి ప్రాణాపాయ స్థితికి చేరే అవకాశం ఉంటుంది.
డెంగ్యూ తీవ్ర స్థాయికి చేరినప్పుడు శరీరంలోని రక్తనాళాల నుంచి ప్లాస్మా లీకేజ్ కావడం, అంతర్గత రక్తస్రావం జరగడం, రక్తపోటు ఒక్కసారిగా పడిపోవడం, షాక్కు గురికావడం వంటి ప్రమాదకర పరిస్థితులు ఏర్పడవచ్చు. కొన్నిసార్లు గుండె, కాలేయం, మూత్రపిండాలు వంటి ముఖ్యమైన అవయవాలు కూడా ప్రభావితమై వాటి పనితీరు దెబ్బతినే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే జ్వరం వచ్చిన తొలి దశలోనే పరీక్షలు చేయించుకోవడం అత్యంత కీలకమని వైద్యులు సూచిస్తున్నారు.
మధుమేహంతో బాధపడుతున్న వ్యక్తులు డెంగ్యూ విషయంలో మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు. షుగర్ ఉన్నవారిలో డెంగ్యూ ఇన్ఫెక్షన్ వేగంగా ముదిరే అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా మధుమేహంతో పాటు గుండె సంబంధిత సమస్యలు కూడా ఉన్నట్లయితే అంతర్గత అవయవాలు దెబ్బతినే ప్రమాదం సాధారణ వ్యక్తులతో పోలిస్తే 8 రెట్లు ఎక్కువగా ఉంటుందని వైద్యులు హెచ్చరిస్తున్నారు. రక్తంలో చక్కెర స్థాయిలు అసమతుల్యంగా ఉండటం వల్ల శరీరం వైరస్తో సమర్థంగా పోరాడలేకపోతుంది.
అధిక రక్తపోటు ఉన్నవారిలో కూడా డెంగ్యూ తీవ్రత అధికంగా ఉండే అవకాశం ఉంది. బీపీ సమస్య ఉన్న రోగులకు డెంగ్యూ సోకితే తీవ్రమైన లక్షణాలు కనిపించే ప్రమాదం 1.5 నుండి 2 రెట్లు వరకు పెరుగుతుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు. ఇప్పటికే రక్తనాళాలు బలహీనంగా ఉండటం వల్ల డెంగ్యూ కారణంగా ఏర్పడే వాపు, ప్లాస్మా లీకేజీ వంటి సమస్యలను శరీరం తట్టుకోవడం కష్టమవుతుంది. దీంతో కొంతమందికి అత్యవసర వైద్య సేవలు అవసరమయ్యే పరిస్థితులు తలెత్తవచ్చు.
అధిక బరువు లేదా ఊబకాయం కూడా డెంగ్యూ ప్రమాదాన్ని పెంచే ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటిగా గుర్తిస్తున్నారు. ఊబకాయం వల్ల రోగనిరోధక వ్యవస్థ పనితీరు తగ్గిపోవడంతో వైరస్ను ఎదుర్కొనే శక్తి శరీరానికి తగ్గుతుంది. దీంతో డెంగ్యూ లక్షణాలు మరింత తీవ్రంగా మారే అవకాశం ఉంటుంది. అలాగే దీర్ఘకాలిక మూత్రపిండాల వ్యాధులతో బాధపడుతున్నవారు కూడా ప్రత్యేక జాగ్రత్తలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. మూత్రపిండాల పనితీరు ఇప్పటికే బలహీనంగా ఉండటంతో డెంగ్యూ సోకినప్పుడు శరీరంలోని ద్రవాలు, ఖనిజాల సమతుల్యత దెబ్బతింటుంది. దీనివల్ల ఇతర అవయవాల పనితీరుపై కూడా ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. వైద్యుల అంచనా ప్రకారం ఇటువంటి రోగుల్లో మరణ ప్రమాదం సాధారణ వ్యక్తులతో పోలిస్తే 3 రెట్లు అధికంగా ఉండవచ్చు.
అందువల్ల మధుమేహం, అధిక రక్తపోటు, ఊబకాయం, మూత్రపిండాల వ్యాధులు వంటి సమస్యలతో బాధపడుతున్నవారు వర్షాకాలంలో మరింత అప్రమత్తంగా ఉండాలి. ఇంటి పరిసరాల్లో నీరు నిల్వ ఉండకుండా చూసుకోవడం, దోమలు పెరగకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం, పూర్తి చేతుల దుస్తులు ధరించడం, దోమల నివారణ చర్యలు పాటించడం అవసరం. జ్వరం, ఒంటి నొప్పులు లేదా డెంగ్యూ లక్షణాలు కనిపించిన వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించి పరీక్షలు చేయించుకోవడం ద్వారా తీవ్రమైన సమస్యలను నివారించవచ్చు.
NOTE: ఈ కథనంలో పొందుపరిచిన సమాచారం ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించేందుకు మాత్రమే. ఇది వైద్య సలహాకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు. డెంగ్యూ లక్షణాలు కనిపించినప్పుడు స్వయంగా మందులు వాడకుండా వెంటనే అర్హత కలిగిన వైద్యులను సంప్రదించడం ఉత్తమం. ‘క్రైమ్ మిర్రర్’ దీనిని అధికారికంగా ధృవీకరించట్లేదు.