ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెరుగుతున్న చమురు సంక్షోభం, యుద్ధాల ప్రభావం, డాలర్ మారకపు ఒత్తిడి, ఇంధన ధరల పెరుగుదల వంటి పరిణామాలు అనేక దేశాలను అప్రమత్తం చేస్తున్నాయి. అంతర్జాతీయ ఆర్థిక పరిస్థితుల్లో నెలకొంటున్న అనిశ్చితి కారణంగా ప్రభుత్వాలు ఖర్చులను తగ్గించడం, ఇంధన వినియోగాన్ని నియంత్రించడం, ప్రజల్లో పొదుపు అలవాట్లను పెంపొందించడం వంటి చర్యలపై దృష్టి సారిస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఇచ్చిన “పొదుపు – నియంత్రణ- స్వావలంబన” సందేశం కూడా ఇప్పుడు ప్రపంచ ధోరణికి అనుగుణంగా కనిపిస్తోందన్న చర్చ రాజకీయ, ఆర్థిక వర్గాల్లో వినిపిస్తోంది. కొందరు దీనిపై విమర్శలు వ్యక్తం చేస్తున్నప్పటికీ వాస్తవ పరిస్థితులను పరిశీలిస్తే ప్రపంచంలోని అనేక దేశాలు ప్రజలకు ఇంధనం ఆదా చేయాలని, అనవసర ప్రయాణాలను తగ్గించాలని, వినియోగాన్ని నియంత్రించాలని సూచిస్తున్నాయి.
ఇప్పటికే ప్రపంచవ్యాప్తంగా 40కి పైగా దేశాలు ఇంధన పొదుపు కోసం ప్రత్యేక చర్యలు ప్రారంభించాయి. కొన్ని దేశాలు వారానికి నాలుగు రోజుల పని విధానాన్ని అమలు చేస్తుండగా, మరికొన్ని దేశాలు ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు తప్పనిసరి ఇంటి నుంచే పని విధానాన్ని అమలు చేస్తున్నాయి. పెట్రోల్ వినియోగాన్ని తగ్గించేందుకు కొన్ని దేశాలు ఆడ్-ఈవెన్ విధానాన్ని అమలు చేస్తున్నాయి. రాత్రి సమయాల్లో మార్కెట్ల పని గంటలను తగ్గించడం, ప్రభుత్వ అధికారిక ప్రయాణాలపై ఆంక్షలు విధించడం, అవసరం లేని విద్యుత్ వినియోగాన్ని తగ్గించడం వంటి చర్యలు వేగంగా అమల్లోకి వస్తున్నాయి. ఇంధన సంక్షోభం ప్రభావం ప్రపంచ దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలపై ఎంత తీవ్రంగా పడుతోందో ఈ పరిణామాలు స్పష్టంగా తెలియజేస్తున్నాయి.
పాకిస్తాన్లో ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో 50 శాతం సిబ్బందికి దూర విధానంలో పని చేసే అవకాశాన్ని కల్పిస్తున్నారు. శ్రీలంకలో ఇంధన పొదుపు చర్యల్లో భాగంగా బుధవారం ప్రభుత్వ కార్యాలయాలకు సెలవు ప్రకటించిన సందర్భాలు ఉన్నాయి. బంగ్లాదేశ్లో విద్యుత్ వినియోగాన్ని తగ్గించేందుకు విశ్వవిద్యాలయాలకు సెలవులు ప్రకటించారు. ఇండోనేషియా, థాయ్లాండ్, మలేషియా వంటి దేశాలు ఇంటి నుంచే పని విధానాన్ని ప్రోత్సహిస్తున్నాయి. దక్షిణ కొరియాలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు వాహన వినియోగంపై ఆడ్-ఈవెన్ నిబంధనలు అమల్లో ఉన్నాయి. ఈ చర్యలన్నీ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఇంధన భద్రతపై పెరుగుతున్న ఆందోళనలకు నిదర్శనంగా భావిస్తున్నారు.
ఇంధన వినియోగాన్ని తగ్గించే దిశగా అనేక దేశాలు ఏసీ వినియోగంపైనా పరిమితులు విధిస్తున్నాయి. సింగపూర్, బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక, థాయ్లాండ్ వంటి దేశాలు కార్యాలయాల్లో కనీస ఉష్ణోగ్రత పరిమితులను ఖరారు చేశాయి. జోర్డాన్ ప్రభుత్వం అయితే ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో ఏసీల వినియోగానికే నిషేధం విధించడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. పెరుగుతున్న విద్యుత్ ఖర్చులు, ఇంధన కొరత పరిస్థితులను దృష్టిలో పెట్టుకుని ఈ నిర్ణయాలు తీసుకుంటున్నట్లు ఆయా దేశాలు వెల్లడిస్తున్నాయి.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా పరిస్థితులు ఎంత క్లిష్టంగా మారాయో మరో అంశం స్పష్టంగా తెలియజేస్తోంది. కొన్ని దేశాల్లో గ్యాస్ సిలిండర్లను పూర్తిస్థాయిలో నింపకుండా పరిమిత మోతాదులో మాత్రమే సరఫరా చేస్తున్నట్లు సమాచారం. మాల్దీవులు, నేపాల్ వంటి దేశాలు ఎల్పీజీ వినియోగంపై ప్రత్యేక నియంత్రణలు అమలు చేస్తున్నాయి. మరోవైపు బ్రిటన్, స్పెయిన్, నెదర్లాండ్స్ వంటి దేశాలు విద్యుత్ వాహనాలు, సౌర విద్యుత్ వ్యవస్థలు, హీట్ పంప్ల వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు భారీ రాయితీలు ప్రకటిస్తున్నాయి. భవిష్యత్తులో సంప్రదాయ ఇంధనాలపై ఆధారాన్ని తగ్గించే దిశగా ప్రపంచ దేశాలు వేగంగా అడుగులు వేస్తున్నాయని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.
ఈ పరిస్థితుల్లో భారత్లో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ చేసిన విజ్ఞప్తి కూడా అదే అంతర్జాతీయ ధోరణిలో భాగంగా కనిపిస్తోందన్న అభిప్రాయాలు వినిపిస్తున్నాయి. బంగారం కొనుగోళ్లు తగ్గించడం, ఇంధన వినియోగాన్ని నియంత్రించడం, సాధ్యమైన చోట ఇంటి నుంచే పని విధానాన్ని పాటించడం, దేశీయ ఉత్పత్తులను ప్రోత్సహించడం వంటి సూచనల వెనుక దేశ ఆర్థిక భద్రత ప్రధాన ఉద్దేశ్యంగా ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు భావిస్తున్నారు. ముఖ్యంగా భారత్ భారీ స్థాయిలో చమురు, బంగారం, వంటనూనెలు, ఎరువుల దిగుమతులపై ఆధారపడటం వల్ల అంతర్జాతీయ పరిస్థితుల ప్రభావం దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఎక్కువగా పడే అవకాశం ఉందని చెబుతున్నారు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా యుద్ధాలు, సరఫరా అంతరాయాలు, డాలర్ ఒత్తిడి పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ప్రతి డాలర్ వినియోగంపై జాగ్రత్త అవసరమనే భావనతోనే కేంద్ర ప్రభుత్వం ముందస్తు హెచ్చరికలు ఇస్తోందన్న అభిప్రాయం వ్యక్తమవుతోంది. ఇప్పటివరకు భారత్ ప్రత్యక్ష ఆంక్షలు విధించకపోయినా ప్రజలను స్వచ్ఛంద పొదుపు వైపు మళ్లించే ప్రయత్నాలు ప్రారంభమైనట్లు ఆర్థిక విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు. ప్రపంచ దేశాలు ఇంధన నియంత్రణ దిశగా వేగంగా అడుగులు వేస్తున్న తరుణంలో భారత్ కూడా ముందుగానే అప్రమత్తం అవుతోందన్న చర్చ ప్రస్తుతం దేశవ్యాప్తంగా ఆసక్తికరంగా మారింది.
ALSO READ: Rajnigandha: చంద్రుని వెలుగులోనే ఈ పూలు తమ అందాన్ని చూపిస్తాయట!
