ప్రపంచవ్యాప్తంగా అత్యధిక మంది అభిమానించే క్రీడగా ఫుట్బాల్కు ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉంది. కోట్లాది మంది అభిమానులు తమకు ఇష్టమైన జట్లు, దేశాలు, స్టార్ ఆటగాళ్ల ప్రదర్శనలను ప్రత్యక్షంగా స్టేడియాల్లోనూ, టెలివిజన్ ప్రసారాల ద్వారానూ ఆసక్తిగా వీక్షిస్తుంటారు. ఈ నేపథ్యంలో ప్రపంచ ఫుట్బాల్కు అత్యున్నత వేదికగా నిలిచే ఫిఫా ప్రపంచకప్ కేవలం క్రీడా పోటీ మాత్రమే కాకుండా, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద వాణిజ్య కార్యక్రమాల్లో ఒకటిగా మారింది. ముఖ్యంగా రానున్న ఫిఫా ప్రపంచకప్ 2026 ఆదాయం, వ్యాపార అవకాశాలు, ప్రసార హక్కులు, స్పాన్సర్షిప్ ఒప్పందాల పరంగా ఇప్పటి వరకు ఉన్న అన్ని రికార్డులను అధిగమించే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి.
ఈసారి ఫిఫా ప్రపంచకప్ను అమెరికా, కెనడా, మెక్సికో దేశాలు సంయుక్తంగా నిర్వహించనున్నాయి. ఈ టోర్నీలో చరిత్రలోనే తొలిసారిగా 48 జట్లు పాల్గొనబోతుండటం విశేషం. గత ప్రపంచకప్లలో పాల్గొన్న జట్ల సంఖ్యతో పోలిస్తే ఇది భారీ పెరుగుదల. జట్ల సంఖ్య పెరగడంతో మ్యాచ్ల సంఖ్య కూడా గణనీయంగా పెరిగి మొత్తం 104 మ్యాచ్లు జరగనున్నాయి. ఈ విస్తరణ కారణంగా ప్రేక్షకుల హాజరు, ప్రసారాల వీక్షణ, ప్రకటనల ఆదాయం, టికెట్ విక్రయాలు అన్నీ భారీగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. అందువల్ల ఈ ఒక్క టోర్నీ ద్వారానే ఫిఫా సుమారు 8.9 బిలియన్ డాలర్లు, అంటే భారత కరెన్సీలో దాదాపు రూ.86 వేల కోట్లకు పైగా ఆదాయం పొందనున్నట్లు అంచనాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
ఫిఫా ఆదాయంలో ప్రధాన భాగం టెలివిజన్ ప్రసార హక్కులు మరియు డిజిటల్ ప్రసార హక్కుల విక్రయాల నుంచే వస్తుంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక దేశాల్లో ప్రసార సంస్థలు ఈ హక్కులను పొందేందుకు భారీ మొత్తాలను చెల్లిస్తాయి. ఈ విభాగం ద్వారానే దాదాపు 4 బిలియన్ డాలర్లు, అంటే సుమారు రూ.38 వేల కోట్ల వరకు ఆదాయం సమకూరనున్నట్లు అంచనా వేస్తున్నారు. అలాగే ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రముఖ సంస్థలు ఫిఫాతో కుదుర్చుకునే స్పాన్సర్షిప్ ఒప్పందాల ద్వారా మరో 1.8 బిలియన్ డాలర్ల మేర ఆదాయం లభించనుంది. దీనికి తోడు స్టేడియాల్లో జరిగే మ్యాచ్ల టికెట్ విక్రయాలు, ప్రత్యేక అతిథుల కోసం రూపొందించే ఆతిథ్య ప్యాకేజీలు కూడా ఫిఫాకు భారీ లాభాలను తెచ్చిపెట్టనున్నాయి. ఈ విభాగాల నుంచే 3 బిలియన్ డాలర్లకు పైగా ఆదాయం వచ్చే అవకాశాలు ఉన్నాయని ఆర్థిక విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు. అంతేకాకుండా అధికారిక టికెట్ రీసేల్ ప్లాట్ఫామ్ వేదికను ప్రారంభించడం ద్వారా టికెట్ల కొనుగోలు, అమ్మకాలపై కూడా అదనపు రుసుములు వసూలు చేసి మరింత ఆదాయం సమకూర్చుకునే వ్యూహాన్ని ఫిఫా అమలు చేస్తోంది.
2022లో ఖతార్లో జరిగిన ప్రపంచకప్లో మొత్తం 64 మ్యాచ్లు మాత్రమే నిర్వహించగా, ఈసారి అదనంగా 40 మ్యాచ్లు చేరడంతో మొత్తం సంఖ్య 104కు పెరిగింది. మ్యాచ్ల సంఖ్య పెరగడం అంటే మరింత మంది ప్రేక్షకులు, అధిక ప్రసార సమయం, ఎక్కువ ప్రకటనలు, భారీ టికెట్ విక్రయాలు అన్నమాట. ఈ కారణంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఫుట్బాల్ అభిమానుల దృష్టి మొత్తం ఈ టోర్నీపై కేంద్రీకృతం కానుంది. 2023 నుంచి 2026 వరకు కొనసాగే పూర్తి వాణిజ్య చక్రంలో ఫిఫా మొత్తం ఆదాయం సుమారు 13 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకునే అవకాశం ఉందని అంచనా వేస్తున్నారు. ఇందులో కేవలం 2026 ప్రపంచకప్ ద్వారానే దాదాపు 72 శాతం ఆదాయం సమకూరనుండటం ఈ టోర్నీ ఆర్థిక ప్రాధాన్యతను స్పష్టంగా తెలియజేస్తోంది.
అయితే ఈ వ్యవస్థలో మరో ఆసక్తికర అంశం కూడా ఉంది. టోర్నీ ద్వారా లభించే ఆదాయంలో ఎక్కువ భాగం ఫిఫా ఖాతాలోకి వెళ్లిపోతుండగా, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి, స్టేడియంల ఆధునికీకరణ, భద్రతా చర్యలు, రవాణా సౌకర్యాల విస్తరణ, అభిమానుల కోసం ప్రత్యేక ప్రాంతాల ఏర్పాటు వంటి భారీ ఖర్చులను ఆతిథ్య దేశాల ప్రభుత్వాలే భరించాల్సి వస్తోంది. ఉదాహరణకు కెనడా ప్రభుత్వం ఈ టోర్నీ నిర్వహణ కోసం దాదాపు 1 బిలియన్ కెనడియన్ డాలర్ల ప్రజాధనాన్ని వెచ్చిస్తోంది. టోర్నీ ముగిసిన అనంతరం పర్యాటక రంగం అభివృద్ధి చెందడం, మౌలిక సదుపాయాలు దీర్ఘకాల ప్రయోజనాలను అందించడం ద్వారా మాత్రమే ఈ పెట్టుబడులకు సరైన ఫలితం దక్కుతుందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ప్రపంచకప్ వంటి మహా క్రీడా వేడుకలు క్రీడా ఉత్సాహాన్ని మాత్రమే కాకుండా ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో కూడా కీలకమైన పాత్ర పోషిస్తున్నాయని ఈ గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
ALSO READ: ఈ బడిలో సీటు వస్తే.. అదృష్టమే!