మన దేశంలోని అడవుల్లో మాత్రమే సహజసిద్ధంగా కనిపించే జంగ్లీ ముర్గా లేదా అడవి కోడి ఇప్పుడు చట్టపరమైన రక్షణ పొందిన పక్షిగా గుర్తింపు పొందింది. అడవుల్లో స్వేచ్ఛగా సంచరిస్తూ జీవించే ఈ పక్షులను వేటాడడం, పట్టుకోవడం, విక్రయించడం లేదా హాని చేయడం ఇప్పుడు తీవ్రమైన నేరంగా పరిగణించబడుతోంది. కేంద్ర ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్న వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం-1972 కింద ఈ అడవి కోళ్లను రక్షిత జాతుల జాబితాలో చేర్చడంతో, వీటిపై ఎలాంటి అక్రమ చర్యలకు పాల్పడినా కఠిన శిక్షలు తప్పవని అటవీశాఖ అధికారులు హెచ్చరిస్తున్నారు. నేరం నిరూపితమైతే జరిమానాతో పాటు మూడేళ్ల వరకు జైలుశిక్ష పడే అవకాశం ఉందని స్పష్టం చేస్తున్నారు.
జంగ్లీ ముర్గా లేదా అడవి కోళ్లు సాధారణంగా ఘనమైన అడవుల్లో కనిపించే నేలపై సంచరించే పక్షులు. ప్రమాదం అనిపించినప్పుడు వెంటనే పరుగెత్తి చెట్లపైకి ఎగిరిపోతాయి. గింజలు, చెదలు, పురుగులు, చిన్న కీటకాలను ఆహారంగా తీసుకుంటూ అడవి జీవవ్యవస్థలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. ముఖ్యంగా ప్రకృతిలో కీటకాల నియంత్రణ, విత్తనాల వ్యాప్తి వంటి ప్రక్రియల్లో ఈ పక్షుల పాత్ర చాలా ముఖ్యమని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల్లోని పలు అటవీ ప్రాంతాల్లో కూడా ఈ అడవి కోళ్లు కనిపిస్తుంటాయి. గ్రామాల సమీపంలోని అడవుల్లో వీటి కూతలు తరచుగా వినిపిస్తాయని స్థానికులు చెబుతున్నారు.
అయితే గత కొన్నేళ్లుగా అడవుల నరికివేత, అక్రమ వేట, నివాస ప్రాంతాల తగ్గుదల కారణంగా ఈ పక్షుల సంఖ్య క్రమంగా తగ్గిపోతోంది. ముఖ్యంగా సోషల్ మీడియా కోసం వీడియోలు, ఫోటోలు తీసేందుకు కొందరు వీటిని పట్టుకోవడం, వేటాడడం వంటి ఘటనలు పెరుగుతున్నాయని అధికారులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. కొన్ని ప్రాంతాల్లో అడవి కోళ్ల మాంసాన్ని అక్రమంగా విక్రయిస్తున్నట్లు కూడా సమాచారం రావడంతో ప్రభుత్వం మరింత కఠిన చర్యలు చేపట్టింది. దీంతో వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం పరిధిలో వీటిని రక్షిత జాతుల జాబితాలో చేర్చి ప్రత్యేక రక్షణ కల్పించారు.
వన్యప్రాణి సంరక్షణ చట్టం ప్రకారం అడవి కోడిని వేటాడటం మాత్రమే కాకుండా, వాటిని పట్టుకోవడం, బంధించడం, మాంసాన్ని నిల్వ ఉంచడం లేదా విక్రయించడం కూడా చట్టవిరుద్ధమే. ఇలాంటి కేసుల్లో నిందితులపై క్రిమినల్ కేసులు నమోదు చేసి జైలు శిక్షతో పాటు భారీ జరిమానాలు విధించే అవకాశం ఉంటుంది. కేసు తీవ్రతను బట్టి శిక్షలు మరింత కఠినంగా ఉండొచ్చని అధికారులు చెబుతున్నారు. వన్యప్రాణులను రక్షించడం ద్వారా ప్రకృతి సమతౌల్యాన్ని కాపాడటమే ప్రభుత్వ ప్రధాన లక్ష్యమని స్పష్టం చేస్తున్నారు.
ప్రకృతిలో ప్రతి జీవికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంటుందని, ఒక జాతి అంతరించిపోతే మొత్తం జీవవ్యవస్థపై ప్రభావం పడుతుందని పర్యావరణ నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. అందుకే అడవి జంతువులు, పక్షుల వేటపై దేశవ్యాప్తంగా కఠిన నిబంధనలు అమలు చేస్తున్నారు. అడవుల్లో వన్యప్రాణులు కనిపిస్తే వాటికి హాని చేయకుండా వెంటనే అటవీశాఖ అధికారులకు సమాచారం ఇవ్వాలని సూచిస్తున్నారు. సోషల్ మీడియాలో ప్రాచుర్యం కోసం వన్యప్రాణులను వేధించడం, పట్టుకోవడం లేదా వీడియోలు చిత్రీకరించడం కూడా నేరమేనని అధికారులు మరోసారి స్పష్టం చేస్తున్నారు.
