తెలుగు రాష్ట్రాల్లో అడవులకు సమీపంలోని గ్రామాల్లో ఇటీవలి కాలంలో పులుల సంచారం పెరగడం స్థానికుల్లో తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తోంది. పశువులపై వరుస దాడులు చోటుచేసుకోవడం, రాత్రివేళల్లో పులుల కేకలు వినిపించడం, కెమెరా ట్రాప్లలో అవి దర్శనమివ్వడం వంటి పరిణామాలు ప్రజల్లో భయాందోళనలను పెంచుతున్నాయి. ముఖ్యంగా తూర్పుగోదావరి జిల్లాలో జనావాసాల దాకా చేరిన ఒక పెద్ద పులి గ్రామస్తులను కలవరపరిచింది. అయితే అటవీ శాఖ అధికారులు సమయస్ఫూర్తితో వ్యవహరించి ఆ పులిని సురక్షితంగా పట్టుకుని విశాఖపట్నం జూకి తరలించారు. ప్రస్తుతం దాని ఆరోగ్య పరిస్థితి, ప్రవర్తనను నిశితంగా పరిశీలిస్తున్నారు. ఈ ఘటన నేపథ్యంలో పులుల స్వభావం, వేట పద్ధతులు, భూభాగ గుర్తింపు విధానాలు, అలాగే అడవిలో పులితో ఎదురైతే ఎలా వ్యవహరించాలనే అంశాలపై ఐఎఫ్ఎస్ అధికారి శ్వేత బొడ్డు సమగ్ర వివరాలు వెల్లడించారు.
పులి ప్రకృతిలో అగ్ర శ్రేణి వేటగాడిగా పేరుగాంచినా.. దాని వేట విజయశాతం సాధారణంగా మనం ఊహించినంత ఎక్కువగా ఉండదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. పది సార్లు ప్రయత్నిస్తే కేవలం ఒక్కసారి మాత్రమే వేటలో విజయం సాధిస్తుందని, అంటే దాని సక్సెస్ రేటు సుమారు 10 శాతం మాత్రమేనని వెల్లడించారు. అందుకే పులి ప్రతి వేటను ఎంతో వ్యూహాత్మకంగా ప్లాన్ చేస్తుంది. చిన్న జంతువులపై దాడి చేయడం వల్ల లభించే శక్తి, వేటకు వెచ్చించే శక్తితో సరిపోలదనే విషయాన్ని పులి సహజసిద్ధంగా అర్థం చేసుకుంటుంది. అందువల్ల గౌర్ వంటి భారీ జంతువులను లక్ష్యంగా ఎంచుకుంటుంది. గౌర్ వంటి ప్రాణిని వేటాడితే దాని మాంసం పులికి అనేక రోజులు సరిపోతుంది. ఒకసారి విజయవంతంగా వేటాడిన తర్వాత పులి దాదాపు పది రోజుల వరకు మళ్లీ వేటకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేకుండా ఆహారం పొందగలుగుతుంది.
సాధారణ పరిస్థితుల్లో ఒక పులి నెలకు 3 నుంచి 4 సార్లు మాత్రమే వేటాడుతుంది. అయితే తల్లి పులికి పిల్లలు ఉన్నప్పుడు పరిస్థితి భిన్నంగా ఉంటుంది. పిల్లలను రక్షిస్తూ, వారికి ఆహారం సమకూర్చే బాధ్యత తల్లి పులిపై ఉంటుంది. అది తన నివాస ప్రాంతం నుంచి బయటకు వెళ్లి వేటాడి, ఆహారాన్ని పిల్లలకు అందిస్తుంది. పులి తన వేటను ఇతర జంతువుల నుంచి దాచిపెట్టే అలవాటు ఉండదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. అది తిన్న తర్వాత మిగిలిపోయిన మాంసాన్ని నక్కలు, హైనాలు వంటి మాంసాహార జంతువులు భుజిస్తాయి. ఈ విధంగా అడవి పరిసరాల్లో సహజ సమతౌల్యం కొనసాగుతుంది.
పులులు అత్యంత టెరిటోరియల్ స్వభావం కలిగిన జంతువులు. తమ భూభాగాన్ని గుర్తించేందుకు, రక్షించుకోవడానికి అనేక సహజ పద్ధతులను అవి అనుసరిస్తాయి. యూరిన్ను స్ప్రే చేయడం ద్వారా తమ టెరిటరీని గుర్తుచేస్తాయి. అడవిలో సంచరిస్తున్నప్పుడు కొంత దూరం ప్రయాణించిన తర్వాత ఆ ప్రాంతంలో వాసన గుర్తులు వదిలి వెళ్తాయి. చెట్ల బెరడుపై గోళ్లతో గీతలు పెట్టడం కూడా తమ ఉనికిని చాటిచెప్పే సంకేతంగా పనిచేస్తుంది. ఒక పులి ఎంత బలంగా ఉంటే, అది అంత విస్తారమైన భూభాగాన్ని తన ఆధీనంలో ఉంచుకుంటుంది. ఈ వాసన గుర్తులు ముఖ్యంగా ఇతర మగ పులులకు హెచ్చరికలుగా పనిచేస్తాయి. ఒకవేళ మరో పులి ఆ ప్రాంతంలోకి ప్రవేశిస్తే టెరిటోరియల్ పోరాటాలు జరిగే అవకాశాలు ఉంటాయి. అయితే ఆడ పులుల విషయంలో భూభాగ పరస్పర దాటింపులు సాధారణంగానే కనిపిస్తాయి.
అడవిలో పులి అనుకోకుండా ఎదురుపడినప్పుడు ఎలా స్పందించాలి అన్న ప్రశ్నకు నిపుణులు స్పష్టమైన సూచనలు చేస్తున్నారు. సాధారణంగా పులులు అవసరం లేనిదే మనుషులపై దాడి చేయవు. దూరం నుంచి ఎదురైతే అవి తామే దారి మళ్లించుకుంటాయి. కానీ దగ్గరగా ఎదురైతే అప్రమత్తంగా ఉండాల్సిన అవసరం ఉంది. అలాంటి సమయంలో వంగడం, కూర్చోవడం లేదా పొదల్లో దాక్కోవడానికి ప్రయత్నించడం వల్ల మనం బలహీనమైన ఆహారంగా కనిపించే ప్రమాదం ఉంది. భయంతో పరుగెత్తడం లేదా అరవడం వంటి చర్యలు పరిస్థితిని మరింత ప్రమాదకరంగా మార్చవచ్చు. నిశ్చలంగా నిలబడి ఉండటం ఉత్తమ చర్యగా నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. మనిషి పెద్దగా కనిపిస్తే పులి సాధారణంగా వెనక్కి తగ్గే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది. అడవిలో ఎలుగుబంటి తనను తాను పెద్దగా చూపించుకునే విధానాన్ని ఉదాహరణగా చెబుతూ, జంతువులు తమకంటే పెద్ద ఆకారంలో ఉన్న జీవులపై దాడి చేయడంలో వెనుకాడతాయని వివరించారు.
పులి కనిపించినప్పుడు కళ్లలోకి కళ్లు పెట్టి నిశ్చలంగా నిలబడడం ద్వారా మనం దానికి ఆహారం కాదనే సంకేతం అందించవచ్చని నిపుణులు చెబుతున్నారు. పులి దృష్టి మళ్లిన తర్వాత నెమ్మదిగా వెనక్కి నడవడం మంచిదని సూచిస్తున్నారు. వీలైతే చెట్టు ఎక్కే ప్రయత్నం చేయవచ్చని, ఎందుకంటే పులులు చెట్లు ఎక్కడంలో అంత చురుకుగా ఉండవని పేర్కొన్నారు. మొత్తంగా చూస్తే పులుల ప్రవర్తనను అర్థం చేసుకోవడం, అడవి పరిసరాల్లో జాగ్రత్తలు పాటించడం ద్వారా మనుషులు మరియు వన్యప్రాణుల మధ్య సంఘర్షణలను గణనీయంగా తగ్గించవచ్చని అటవీ నిపుణులు స్పష్టం చేస్తున్నారు.
ALSO READ: Kuber: వీర్యంతో నెలకు రూ.20 లక్షల ఆదాయం
