ప్రెషర్ కుక్కర్.. ప్రతి ఇంట్లోనూ నిత్యం ఉపయోగించే అత్యంత కీలకమైన వంటపాత్ర. బంగాళాదుంపలు ఉడకబెట్టడం నుంచి పప్పు, బియ్యం, కూరలు, నాన్ వెజ్ వంటకాలు వరకు అన్నింటికీ ఇది తప్పనిసరిగా మారింది. తక్కువ సమయంలో వంట పూర్తవ్వడం, గ్యాస్ ఆదా కావడం వల్ల భారతీయ వంటగదుల్లో ప్రెషర్ కుక్కర్కు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. అయితే, అంతగా ఉపయోగపడే ఈ కుక్కర్ను నిర్లక్ష్యంగా వాడితే మాత్రం అదే ప్రమాదానికి కారణమవుతుంది. సరిపడా నీరు వేయకపోవడం, అవసరానికి మించి మంట మీద ఉంచడం, మూతను సరిగా అమర్చకపోవడం వంటి చిన్న తప్పిదాలే పెద్ద ప్రమాదాలకు దారితీసే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా ప్రెషర్ కుక్కర్ పేలుడు ఘటనలు అప్పుడప్పుడు వార్తల్లో కనిపిస్తూనే ఉంటాయి. అందుకే, కుక్కర్ పేలే ముందు కనిపించే ముందస్తు సంకేతాలను గుర్తించడం ప్రతి ఒక్కరికీ తప్పనిసరి అవగాహన కావాలి.
ప్రెషర్ కుక్కర్లో ఆవిరి సక్రమంగా బయటకు వెళ్లకపోతే లోపల ఒత్తిడి క్రమంగా పెరుగుతుంది. సాధారణంగా విజిల్ ద్వారా అదనపు ఆవిరి బయటకు రావాలి. కానీ, విజిల్ సరిగ్గా పనిచేయకపోతే లేదా వెంట పైపు మూసుకుపోతే ప్రమాదం మొదలవుతుంది. ఇలాంటి సందర్భాల్లో విజిల్ శబ్దం ఆగిపోవడం, అసహజమైన శబ్దాలు రావడం, కుక్కర్ మూత అకస్మాత్తుగా కదలడం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. ఇవన్నీ కూడా కుక్కర్ పేలుడుకు ముందస్తు హెచ్చరికలుగా భావించాలి. ఇలాంటి పరిస్థితి గమనించిన వెంటనే ఆలస్యం చేయకుండా గ్యాస్ను ఆపేయడం చాలా ముఖ్యం. ఆవిరి పూర్తిగా బయటకు వెళ్లి, లోపలి ఒత్తిడి తగ్గిన తర్వాతే కుక్కర్ మూతను తెరవాలి. తొందరపడి మూత తెరవడానికి ప్రయత్నిస్తే తీవ్రమైన ప్రమాదం జరగవచ్చు.
ప్రెషర్ కుక్కర్ను సురక్షితంగా ఉపయోగించాలంటే కొన్ని మౌలిక జాగ్రత్తలు తప్పనిసరిగా పాటించాలి. ప్రతి వంట తర్వాత కుక్కర్ వెంట పైపు, విజిల్ భాగం, రబ్బరు సీల్ శుభ్రంగా ఉన్నాయా లేదా అనేది పరిశీలించాలి. ఆహార అవశేషాలు వెంట పైపులో ఇరుక్కుంటే ఆవిరి బయటకు వెళ్లే మార్గం మూసుకుపోతుంది. అలాగే, రబ్బరు సీల్ పాతబడితే గాలి లీక్ కావడం లేదా ఒత్తిడి అసమతుల్యం కావడం జరుగుతుంది. సేఫ్టీ వాల్వ్ అనేది కుక్కర్లో అత్యంత కీలకమైన భద్రతా భాగం. సాధారణంగా ఆవిరి బయటకు వెళ్లలేని పరిస్థితిలో ఇది అదనపు ఆవిరిని విడుదల చేసి కుక్కర్ పేలకుండా కాపాడుతుంది. అందుకే సేఫ్టీ వాల్వ్ను కనీసం సంవత్సరానికి ఒకసారి అయినా తప్పనిసరిగా మార్చడం నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
అలాగే, కుక్కర్ ఎక్కువగా విజిల్ వేస్తుంటే దానిని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. వెంటనే మంట తగ్గించడం లేదా గ్యాస్ ఆపడం అవసరం. వంట సమయంలో కుక్కర్ను ఖాళీగా లేదా చాలా తక్కువ నీటితో మంట మీద ఉంచడం అత్యంత ప్రమాదకరం. తయారీదారులు సూచించిన నీటి మోతాదును తప్పనిసరిగా పాటించాలి. ఈ చిన్న చిన్న జాగ్రత్తలను అలవాటుగా మార్చుకుంటే, ప్రెషర్ కుక్కర్ వల్ల జరిగే ప్రమాదాలను చాలా వరకు నివారించవచ్చు. అప్పుడు వంట కూడా సురక్షితంగా, ప్రశాంతంగా సాగుతుంది. కుటుంబ భద్రత కోసం వంటగదిలో జాగ్రత్తే నిజమైన రక్షణ అని గుర్తుంచుకోవాలి.
ALSO READ: ఆ పార్టీతో కవిత పొత్తు!